Uniwersytet Medyczny w Białymstoku. Aktualności.
  • Aktualności

    O nieoczywistych ścieżkach kariery, zdrowiu populacji i drodze do Białegostoku - w ramach Futuri Seminars

    16.07.2026 15:41
    Autor: Biuro Komunikacji i Popularyzacji Nauki
    W Centrum Futuri UMB w środę (15 lipca 2026 r.) odbyło się kolejne spotkanie z cyklu Futuri Seminars. Gościem wydarzenia był prof. Piotr Wilk z kanadyjskiego Western University, współpracujący także z Uniwersytetem Jagiellońskim. Naukowiec wygłosił wykład zatytułowany „Przypadek czy plan? O nieoczywistych ścieżkach kariery, zdrowiu populacji i drodze do Białegostoku”.

     

    Prof. Wilk jest Polakiem, który w dzieciństwie wyemigrował do Kanady. W swojej karierze naukowej zajmował się politologią, socjologią i pediatrią, by ostatecznie skoncentrować się na modelowaniu badań epidemiologicznych oraz poszukiwaniu społecznych i środowiskowych czynników wpływających na zdrowie populacji. Jak podkreśla, w jego podejściu badawczym ważniejsze jest ustalenie przyczyn zmian lub utrzymania dobrostanu człowieka niż samo określenie, na jakie konkretne choroby cierpi.

     

    Podczas spotkania prof. Wilk przedstawił kilka projektów badawczych, które już realizuje lub planuje rozpocząć w najbliższym czasie. Jednocześnie zaznaczył, że jest otwarty na współpracę z naukowcami zainteresowanymi ich realizacją.

     

    W projekcie Compass Mental Health Canada bada, w jaki sposób czynniki środowiskowe – zmiany klimatyczne, temperatura, zanieczyszczenie powietrza oraz dym z pożarów lasów (w Kanadzie to poważny problem) – wpływają na zdrowie psychiczne. Analizowane są również choroby kardiometaboliczne. Wyniki wskazują, że wzrost temperatury powoduje częstsze korzystanie z usług medycznych. Jeśli dodatkowo występuje smog lub pyły powstałe w wyniku pożarów lasów, liczba wizyt medycznych jeszcze bardziej wzrasta, u pacjentów narastają problemy natury psychicznej. Co istotne, poszczególne populacje reagują na te czynniki środowiskowe w różny sposób i warto wyjaśnić, dlaczego tak się dzieje.

     

    W kolejnym projekcie prof. Wilk planuje porównać sposób żywienia mieszkańców Malty i Polski oraz wpływ żywienia na stan zdrowia obu populacji. Choć są to dwa odmienne modele żywienia, oparte na różnych produktach, mieszkańcy obu krajów zmagają się z podobnymi problemami zdrowotnymi, takimi jak otyłość i choroby kardiometaboliczne.

     

    Inne badanie dotyczy ewaluacji kanadyjskiej sieci Miast Przyjaznych Osobom Starszym (Age-Friendly Cities – AFC) i oceny skuteczności inicjatywy Światowej Organizacji Zdrowia (WHO). Jak wskazuje prof. Wilk, pojawiają się wątpliwości dotyczące efektywności części inwestycji dedykowanych seniorom, takich jak budowa parków czy rozwój transportu publicznego. Okazuje się, że mogą one przynosić skutki odwrotne do zamierzonych i pogłębiać dystans społeczny. Najwięcej korzystają z nich osoby aktywne, które już wcześniej wykorzystywały istniejącą infrastrukturę, natomiast osoby mniej aktywne mogą izolować się jeszcze bardziej.

     

    Prof. Piotra Wilka do UMB zaprosił prof. Karol Kamiński, Prorektor ds. medycyny prewencyjnej i otwartej nauki UMB oraz główny badacz projektu kohortowego Białystok Plus.
     
    Kolejne spotkanie w ramach cyklu Futuri Seminars 23 lipca.
    Powrót