„Tłumienie i niewyrażanie emocji może prowadzić do problemów ze zdrowiem. Wyrażenie emocji jest ok. Mówmy, komunikujmy, żyjmy razem.” - to podpis pod muralem „Kiś ogórki, nie emocje”, który symbolicznie odsłonięto w czwartek w południe (23 lipca 2026 r.) na elewacji Domu Studenta nr 2 (od strony ul. Żelaznej). Za przedsięwzięciem stoi ekipa znana z innego muralu: „Doktor Miś na szpitalu UDSK” – czyli Up To Date Festival/Stowarzyszenie Pogotowie Kulturalno-Społeczne, a także Fundacja Don't Worry Be Yourself. Mural powstał we współpracy z Uniwersytetem Medycznym w Białymstoku i Kliniką Psychiatrii UMB. Autor projektu to znany grafik Andrzej Rysuje.
Jedną z misji Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku jest misja społeczna. Jesteśmy bardzo zaangażowani w to, żeby nasze społeczeństwo – a szczególnie mieszkańcy naszego regionu – było jak najzdrowsze. Jednym z filarów zdrowia jest zdrowie psychiczne. Stąd jest absolutnie naturalne, że uczestniczymy w tym projekcie. Chcemy podkreślać, jak ważny jest to temat i jak istotna jest dyskusja o emocjach oraz o tym, by ich w sobie nie tłumić – powiedział podczas konferencji prasowej prof. Adrian Chabowski, Prorektor ds. kształcenia UMB.
Prawda jest taka, że nikt naukowo nie zbadał, jak kiszenie ogórków wpływa na nasze zdrowie psychiczne. Wiadomo jednak, że ogórki kiszone korzystnie wpływają na mikrobiotę jelitową i są świetnym dodatkiem do wielu potraw. Zbadano za to, że 30-40 proc. z nas nie potrafi mówić o swoich emocjach.
Tytuł muralu „Kiś ogórki, nie emocje” odwołuje się do tłumienia emocji: można ukryć emocje na twarzy, lecz sama reakcja wciąż pozostaje aktywna w organizmie … tak jak zawartość zakręconego słoika z ogórkami.
Prof. Napoleon Waszkiewicz, kierownik Kliniki Psychiatrii UMB: Nazwa „kiszenie” jest nazwą zaczepną. Chodziło o to, żeby zwrócić uwagę – w młodzieżowy, bardziej dosadny sposób – na temat, który jest jednym z najważniejszych zagadnień w psychiatrii, czyli stres.
Statystyki są nieubłagane. Połowa z nas do 75. roku życia doświadczy jakiegoś zaburzenia psychicznego - mniejszego lub większego. W połowie przypadków odpowiedzialny będzie za to stres i sposób, w jaki będziemy go przeżywać. Mechanizm jest następujący: narastający stres powoduje problemy z koncentracją, które mogą przełożyć się na trudności ze snem. Ta kaskada może się nasilać, a wraz z nią mogą pojawić się zaburzenia depresyjne i lękowe, a z czasem nawet psychozy.
Jeżeli nie będziemy kisić emocji, możemy żyć lepiej i zdrowiej. Możemy radzić sobie z emocjami w inny sposób, możemy je „wentylować”, bo właśnie o to chodzi. Dzięki temu zmniejsza się ryzyko wielu schorzeń psychicznych, których początkiem bardzo często jest stres – dodał prof. Waszkiewicz.
Za ideą całego przedsięwzięcia stoi ekipa Up To Date Festival oraz Stowarzyszenia Pogotowie Kulturalno-Społeczne. Jak przyznał Cezary Chwicewski, dyrektor kreatywny Up To Date Festival, od momentu pojawienia się pomysłu do odsłonięcia muralu minęło kilka lat.
Chcieliśmy, żeby to miało prosty, szczery, ludzki wymiar – podkreślił Cezary Chwicewski. Jak dodał użyte słowa w muralu zostały specjalnie dobrane tak, by nie wywoływały u odbiorców złych emocji czy oceniały kogoś. Hasła konsultowane były z pracownikami Kliniki Psychiatrii.
Rozmowa o emocjach jest jednym z fundamentów profilaktyki zdrowia psychicznego – pomaga lepiej radzić sobie ze stresem, zmniejsza poczucie osamotnienia i sprzyja wcześniejszemu szukaniu pomocy. Inicjatywy takie jak mural „Kiś ogórki, nie emocje” przełamują tabu wokół zdrowia psychicznego, zachęcając do otwartego wyrażania uczuć i budowania kultury, w której proszenie o wsparcie jest oznaką siły, a nie słabości – mówi prof. Napoleon Waszkiewicz.
Twórcy festiwalu od lat angażują się w szeroko rozumiane projekty prozdrowotne i prospołeczne. Jeden z ich - już kultowych – to akcja „Wyślij pocztówkę do babci”. Mural z babcią Gienią na budynku Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podlaskiego w Białymstoku przy ul. Skłodowskiej przypomina, że warto to robić nie tylko podczas koncertów.
Sam mural z ogórkami jest początkiem całej kampanii informacyjnej dotyczącej radzenia sobie z nadmiernym stresem. Na stronie internetowej kisogorkinieemocje.pl są już dostępne informacje o tym, jak radzić sobie z nadmiarem emocji. Znajdują się tam również numery telefonów do specjalistów, z których pomocy można skorzystać w razie potrzeby. Wkrótce pojawią się także kolejne artykuły i podcasty.
To, co powstało tutaj, mamy nadzieję, jest dopiero początkiem naprawdę dużych działań. Pomysłów jest bardzo dużo i wierzymy, że żaden z nich nie będzie musiał trafić na półkę – podsumował spotkanie Jędrzej Dondziło, prezes Stowarzyszenia Pogotowie Kulturalno-Społeczne.
W działania włączyły także Biuro Komunikacji i Popularyzacji Nauki oraz Biuro Wsparcia Rozwoju Studentów i Doktorantów.
















