Prof. Marie-Laure Kottler-Missonnier to Senior Professor na Uniwersytecie w Caen w Normandii oraz członkini Rady Naukowej Francuskiej Fundacji na rzecz Chorób Rzadkich. Dyplomy doktora nauk medycznych (MD) oraz doktora nauk (PhD) uzyskała na Uniwersytecie Paryż V im. René Descartes'a (Wydział Medyczny Necker), a tytuł profesora na Wydziale Lekarskim w Caen. W trakcie swojej kariery pełniła m.in. funkcję Przewodniczącej Komitetu Etyki w Szpitalu Uniwersyteckim Pitié-Salpętrière w Paryżu, Kierownika Departamentu Genetyki i Reprodukcji w Szpitalu Uniwersyteckim w Caen oraz Kierownika Departamentu Genetyki.

Jest autorką ponad 160 publikacji naukowych z zakresu biochemii, biologii molekularnej, endokrynologii i reprodukcji. Pod jej kierownictwem laboratorium genetyki molekularnej w Caen uzyskało certyfikat francuskiej Generalnej Dyrekcji ds. Zdrowia w ramach narodowego programu walki z chorobami rzadkimi. Za swój wybitny wkład w rozwój nauki prof. Kottler-Missonnier została również wyróżniona medalem Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku.

Wydarzenie odbędzie się we wtorek, 26 maja 2026 roku w godzinach 13:00–14:00 w dużej sali seminaryjnej Centrum Futuri (sala P3.18, II piętro, ul. J. Waszyngtona 15B).

Ze względu na ograniczoną liczbę miejsc w sali seminaryjnej (maksymalnie 40 osób), udział w wydarzeniu wymaga wcześniejszej rejestracji, a o wpisie na listę uczestników decyduje kolejność zgłoszeń. Zgłoszenia za pośrednictwem internetowego formularza rejestracyjnego są przyjmowane do wtorku, 26 maja 2026 roku, do godziny 10:00.

Link do rejestracji: Zapisz się na spotkanie

Targi Kariery odbędą się 26 maja 2026 roku w godzinach 10:00–14:00 w siedzibie Euroregionalnego Centrum Farmacji UMB przy ul. Mickiewicza 2D w Białymstoku. Wybór miejsca nie jest przypadkowy – to właśnie tam na co dzień kształcą się przyszli specjaliści, którzy już niebawem zasilą szeregi placówek medycznych, laboratoriów i przedsiębiorstw produkcyjnych. Udział w targach jest bezpłatny i dostępny dla wszystkich zainteresowanych studentów oraz absolwentów białostockich uczelni medycznych.

Targi powstały po to, by studenci i absolwenci mogli wejść na rynek pracy bez zbędnego stresu. Zamiast wysyłać dziesiątki CV przez internet, można tutaj przyjść, porozmawiać z rekruterami osobiście i od razu dowiedzieć się, jak wyglądają realia pracy. Poza stoiskami firm, w programie zaplanowano prelekcje ekspertów. Podpowiedzą oni, jakich umiejętności szukają teraz pracodawcy, jakie trendy rządzą branżą i jak dobrze zaplanować swoją karierę jeszcze przed obroną dyplomu.

W strefie wystawienniczej pojawi się piętnaście zróżnicowanych podmiotów – od ogólnopolskich sieci aptecznych i laboratoriów diagnostycznych, przez producentów naturalnych kosmetyków, aż po instytucje państwowe wspierające rozwój kariery. Sektor diagnostyczny i farmaceutyczny reprezentują liderzy rynku, w tym Diagnostyka, ALAB Laboratoria, DOZ S.A., Gemini Polska oraz sieci apteczne Apteka Pod Lwem i Apteka Miodova. Studenci będą mogli porozmawiać z przedstawicielami marek Miodowa Mydlarnia, Wellysa, NutriRate oraz Greenvit, a także centrum rehabilitacji Holismo. Na targach obecne będą również Podlaskie Zakłady Zbożowe S.A.

Oprócz biznesu, kluczową rolę na targach odegrają instytucje sektora publicznego i edukacyjnego. Program Erasmus+ InnHUB Białystok przedstawi możliwości międzynarodowej wymiany i finansowania projektów rozwojowych. Państwowa Inspekcja Pracy oraz Powiatowy Urząd Pracy w Białymstoku zapewnią wsparcie doradcze w zakresie prawa pracy, zakładania własnej działalności i aktywizacji zawodowej. Swoją ofertę dla absolwentów zaprezentuje także Wojskowe Centrum Rekrutacji w Białymstoku. Wstęp na całe wydarzenie jest wolny.

 I dodaje: Pałac jest niezwykle plastyczny w swojej przestrzeni. To jak go pięknie zaaranżujemy, tak jak robił to choćby w XVIII wieku hetman Branicki, tak i dzisiaj możemy odkrywać jego różne oblicza. To chyba najbardziej przeciąga do niego ludzi.

Za pomoc w przygotowaniu dziękujemy:

„One Health on Two Wheels: From Thessaloniki to Stockholm to Tackle Antimicrobial Resistance and Build Microbiology Capacity in Mbujimayi, DRC”

Podczas wykładu Profesor Van der Linden przedstawi problem narastającej oporności na środki przeciwdrobnoustrojowe w ujęciu One Health, ze szczególnym uwzględnieniem wyzwań diagnostycznych i terapeutycznych w krajach o ograniczonych zasobach.

Omówiona zostanie również inicjatywa Njilabo Journey — trans-europejska wyprawa rowerowa prof. Van der Lindena z Salonik do Sztokholmu, będąca częścią akcji charytatywnej, której celem jest zebranie 100 000 euro na utworzenie laboratorium mikrobiologicznego w Mbujimayi w Demokratycznej Republice Konga. Laboratorium ma wspierać diagnostykę ciężkich zakażeń oraz działania na rzecz ograniczania antybiotykooporności.

Spotkanie odbędzie się 19 maja 2026 roku w godzinach 14:00–16:00 w auli wykładowej Uniwersyteckiego Dziecięcego Szpitala Klinicznego w Białymstoku (Waszyngtona 17).

Jednocześnie informujemy, że w wydarzeniu będzie można uczestniczyć także online za pośrednictwem platformy Microsoft Teams:

Link do spotkania: One Health on Two Wheels: From Thessaloniki to Stockholm to Tackle Antimicrobial Resistance and Build Microbiology Capacity in Mbujimayi, DRC | Dołączanie do spotkania | Microsoft Teams

Spotkanie poprowadzą:

• dr hab. Kacper Toczyłowski, Uniwersytet Medyczny w Białymstoku
• dr Kamila Ludwikowska, Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu

Gośćmi wydarzenia będą także:

• prof. Leszek Szenborn, Uniwersytet Medyczny im. Piastów Śląskich we Wrocławiu
• dr Andrzej Jarynowski, Uniwersytet Medyczny im. Piastów Śląskich we Wrocławiu
• dr n. med. Monika Wanke-Rytt, Warszawski Uniwersytet Medyczny

Goście przedstawią polską perspektywę nt. antybiotykooporności oraz ujęcia One Health, oraz dodatkowo jako ciekawostka "na czasie" poznamy specjalistyczną analizę epidemii hantawirusami z perspektywy One Health. 

Wydarzenie będzie składało się z wykładu, dyskusji panelowej oraz sesji pytań i odpowiedzi.

Prof. Dimitri Van der Linden jest pediatrą i specjalistą chorób zakaźnych związanym z Cliniques universitaires Saint-Luc w Brukseli oraz UCLouvain. Jego działalność kliniczna i naukowa obejmuje choroby zakaźne dzieci, antybiotykooporność, zdrowie globalne, HIV, gruźlicę oraz zakażenia u dzieci z grup szczególnego ryzyka, w tym pacjentów w immunosupresji.

A to wszystko w ramach 5. edycji akcji profilaktycznej organizowanej z okazji Światowego Dnia Nadciśnienia Tętniczego, który obchodzony jest co roku, właśnie 17 maja. W ubiegłym roku z badań skorzystało ponad 200 osób.

Mierzymy ciśnienie, ale nie tylko. Sprawdzamy, czy Białostoczanie wiedzą, jaka jest prawidłowa wartość ciśnienia, edukujemy. Co roku się rozwijamy. Jest pomiar glukozy, po raz pierwszy też badanie EKG, mamy materiały dotyczące diety - mówiła prof. Edyta Zbroch, kierownik Kliniki Hipertensjologii, Gastroenterologii i Chorób Wewnętrznych oraz Poradni Nadciśnienia Tętniczego Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego w Białymstoku, główna organizatorka wydarzenia.

Dla wielu osób udział w akcji był okazją nie tylko do wykonania badań, ale - jak się okazało - do uspokojenia obaw.
 

Uspokoiłam się. Myślałam, że mam wysoki cukier, a na szczęście jest w normie. Ciśnienie też w miarę w porządku 134/58 - mówiła jedna z uczestniczek, która po raz pierwszy wzięła udział w wydarzeniu.

Takich akcji prozdrowotnych naprawdę nigdy za dużo - podkreśla prof. Zbroch i już dziś zaprasza na kolejną edycję  - tradycyjnie w okolicy 17 maja przyszłego roku. Warto zapisać sobie tę datę w kalendarzu i pamiętać, że nadciśnienie tętnicze to nie tylko problem osób starszych. Coraz częściej dotyka także młodych ludzi, na co staraliśmy się zwrócić uwagę w wiosennej akcji UMB „Spacer dla Zdrowia. Ciśnij na wiosnę”, skierowanej do młodzieży, w dużym stopniu - ze względu na styl życia - narażonej na problemy z nadciśnieniem tętniczym (zła dieta, energetyki).

Według danych aż 10 proc. osiemnastolatków ma nadciśnienie, a wśród chłopców to nawet 16 proc. Co więcej, jak wynika z badania populacyjnego Białystok Plus, blisko 1/3 Białostoczan nie wie, że zmaga się z tym problemem.

Prof. Edyta Zbroch zachęca także do jak najczęstszych pomiarów ciśnienia - w gabinetach lekarzy rodzinnych lub w domu. Dzięki temu można szybko sprawdzić, czy problem nadciśnienia nas dotyczy, i w porę zgłosić się do lekarza, zanim jego objawy negatywnie wpłyną na nasze zdrowie, a czasem także życie.

Dzisiejszą akcję na Rynku Kościuszki zorganizowały Klinika Hipertensjologii, Gastroenterologii i Chorób Wewnętrznych oraz Poradnia Nadciśnienia Tętniczego USK w Białymstoku. W tym roku do wydarzenia dołączył także podlaski oddział NFZ ze stoiskiem edukacyjnym.

Wydarzenie odbyło się pod patronatem Rektora Uniwersytet Medyczny w Białymstoku, Prezydenta Miasto Białystok oraz Polskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego. Partnerami byli Uniwersytet Medyczny w Białymstoku oraz firma Diagnosis

Te słowa doskonale wpisały się w hasło tegorocznej edycji: „Nauka to ciągłe odkrywanie rzeczywistości”. Nawiązywało ono do filozofii Alberta Einsteina i podkreślało, że poznawanie świata to proces, który nigdy się nie kończy. A 17 maja na Stadionie Chorten Arena w Białymstoku doświadczyliśmy tego bardzo wyraźnie, m.in przy licznych stanowiskach edukacyjnych, podczas warsztatów, pokazów i w trakcie rozmowów odwiedzających z ekspertami. To właśnie w tych miejscach ciekawość - ta dziecięca, młodzieńcza i całkiem dorosła - mogła znaleźć odpowiedzi.

Strefę Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku już tradycyjnie odwiedziły tłumy Białostoczan. W programie znalazł się m.in. Szpital Pluszowego Misia, gdzie najmłodsi, „lecząc” swoje maskotki, mogli nie tylko oswoić lęk przed lekarzem, ale też - kto wie - być może zaplanować swoją przyszłą karierę. Nieco starsi uczestnicy zaglądali do „Magii Apteki”, by zobaczyć, jak powstają leki, sprawdzali swoją odporność w strefie Superbohaterów i pokonywali rehabilitacyjny tor przeszkód. 

Ogromną popularnością cieszyły się: analiza składu ciała, porady dietetyczne i … zabiegi kosmetyczne. Dzieci mogły m.in. zaintubować fantom, nauczyć się prawidłowego szczotkowania zębów dzięki dużemu modelowi jamy ustnej, opatrzyć ranę lalce czy przejść swój pierwszy kurs udzielania pierwszej pomocy. 

Piknik był także okazją, by poznać ofertę studiów Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku. W tym roku kandydaci mają do wyboru 18 kierunków studiów, w tym dwie nowości: psychologię i bioinformatykę medyczną.

Szereg atrakcji przygotowano również w strefie Muzeum UMB i Pałacu Branickich.Wszystko po to, by nauką - i sztuką - już od najmłodszych lat "zarazić" uczestników Pikniku.

Jak podkreślał Rektor UMB, prof. Marcin Moniuszko, wydarzenie było również przypomnieniem o sile akademickiego Białegostoku i całego regionu.

Jesteśmy tu nie dla siebie, ale dla społeczności naszych miast i całego regionu. Jako uczelnie chcemy przypomnieć, że Białystok i Podlaskie są bardzo silnym ośrodkiem akademickim, a wszystko, co najlepsze w szkolnictwie wyższym i nauce, można znaleźć właśnie tutaj — tuż za rogiem. Nie trzeba wyjeżdżać daleko, żeby przeżyć przygodę swojego życia - mówił Rektor UMB.

Tegoroczną koordynatorką XXII Podlaskiego Festiwalu Nauki i Sztuki ze strony UMB była prof. Ludmiła Marcinowicz, Prodziekan ds. studenckich Wydziału Nauk o Zdrowiu.

A relację z Pikniku Naukowego na Stadionie Chorten Arena można obejrzeć na Youtube.

Organizatorami Pikniku byli: Uniwersytet Medyczny w Białymstoku, Uniwersytet w Białymstoku, Politechnika Białostocka, Akademia Teatralna im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie Filia w Białymstoku, Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina Wydział Instrumentalno-Pedagogiczny, Edukacji Muzycznej i Wokalistyki w Białymstoku, Akademia Podlaska w Białymstoku, Akademia Łomżyńska, Państwowa Uczelnia Zawodowa im. prof. Edwarda F. Szczepanika w Suwałkach, Wschodnioeuropejska Akademia Nauk Stosowanych w Białymstoku WANS, Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Białymstoku, Wyższa Szkoła Medyczna w Białymstoku oraz EpiCentrum Nauki — Białostocki Park Naukowo-Technologiczny.

Partnerzy XXII PFNiS: Miasto Białystok, Chorten Arena, Urząd Statystyczny w Białymstoku oraz Państwowa Inspekcja Pracy w Białymstoku.

Patronat nad wydarzeniem objęli: Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Minister Edukacji, Wojewoda Podlaski, Marszałek Województwa Podlaskiego, Podlaski Kurator Oświaty, Prezydent Miasta Białegostoku, Prezydent Miasta Łomża oraz Prezydent Miasta Suwałk.

Projekt finansowany był ze środków budżetu państwa, przyznanych przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w ramach Programu „Społeczna odpowiedzialność nauki III”.

Koordynatorem głównym tegorocznej edycji PFNiS była Politechnika Białostocka.

REGULAMIN PRZEJAZDU

Mapa przejazdu VIII Medykaliowy Przejazd po Zdrowie

Właśnie to święto stało się przyczynkiem do organizacji konferencji prasowej w Uniwersyteckim Dziecięcym Szpitalu Klinicznym w Białymstoku, podczas której przypominano o tej chorobie autoimmunologicznej. Popularyzacja wiedzy o celiakii czy jej wczesnej diagnostyce jest kluczowa dla chorujących, ale też ich rodzin.

Czynnikiem sprawczym jest gluten (białko zawarte m.in. w pszenicy, życie, jęczmieniu), które prowadzi do stanów zapalnych u osób, które w sposób genetyczny stały się wrażliwe na jego przyswajanie. Tą chorobą nie można się zarazić. Predyspozycje do zachorowania rosną, jeżeli w rodzinie są osoby nią obciążone. Przy czym objawy mogą się pojawić zarówno u małego dziecka, jak i osoby dorosłej.

Celiakia to choroba o wielu obliczach – uczula prof. Dariusz Lebensztejn, Kierownik Kliniki Pediatrii, Gastroenterologii, Hepatologii, Żywienia, Alergologii i Pulmonologii UDSK.

Objawami mogą być bóle brzucha, zaparcia, zmiany konsystencji stolca, może to być brak apetytu, wymioty.

Celiakia może mieć swoje odzwierciedlenie w objawach spoza przewodu pokarmowego. To może być niedokrwistość, niedobór żelaza, szczególnie taki oporny na leczenie konwencjonalnymi preparatami żelaza. To może być choroba, w której objawy zaobserwujemy w gabinetach dermatologów. To może być choroba, która objawi się w gabinecie hepatologa, mogą być zaburzenie pokwitania, czy też zaburzenie miesiączkowania, a także objawy z zakresu reumatologii – wymienia prof. Lebensztejn.

Każda osoba, która choruje na celiakię i potrzebuje tej diety, gdziekolwiek pójdzie, czy do restauracji, czy do sklepu, musi zachowywać się wręcz jak detektyw i bardzo dokładnie czytać etykiety – przestrzega dr Katarzyna Kondej-Muszyńska, konsultant wojewódzka w dziedzinie gastroenterologii dziecięcej.

Wszystko dlatego, że spożycie glutenu może prowadzić nawet do drastycznych stanów zapalnych, z koniecznością podania adrenaliny włącznie.

Statystycznie na celiakię choruje 1 proc. społeczeństwa. W skali Europy to ok. 7 mln osób. Przy czym liczba zdiagnozowanych nowych przypadków podwoiła się w ostatnich latach. W szpitalu UDSK w roku 2025 pod opieką poradni było 380 małych pacjentów. W 2017 roku tych pacjentów było 216.

Rosnąca liczba pacjentów, to też rosnąca świadomość społeczna. Wraz z tym idzie większa dostępność produktów bezglutenowych w sklepach. To ważne, bo jeszcze do niedawna tych produktów było bardzo mało. Niestety ich ceny są zauważalnie wyższe niż tych tradycyjnych.

Stosowanie diety bezglutenowej, jak każdej diety wykluczającej, niesie ryzyko niedostarczenia organizmowi niezbędnych składaków odżywczych, dlatego musi się to odbywać zawsze pod kontrolą specjalistów.

W spotkaniu prasowym wzięły udział dwie mamy, których dzieci chorują na celiakię. Przygotowały stół z produktami spożywczymi powszechnie dostępnymi w sklepach. Część z nich miało specjalne znaczki z przekreślonym kłosem, inne miały w składzie opisane, że nie mają glutenu. Mimo to, jak mówiły, nadal trzeba zachować czujność. Niektórzy z producentów używają określeń zamiennych i informują o np. „słodzie jęczmiennym” w składzie, a jest on tożsamy z glutenem.

Wanda Łępicka, mama 19-latki chorej na celiakię: W Białymstoku jest całkiem dobrze, oczywiście w porównaniu do reszty kraju, bo mamy nawet kilka restauracji z bezglutenową ofertą i przeszkolonymi zespołami kucharzy. Bez problemu możemy zjeść pizzę, spaghetti, burgera, pierogi, a nawet lody i desery.

Z okazji Międzynarodowego Dnia Celiakii w nocy z piątku na sobotę na zielono zostanie podświetlony Pałac Branickich. Po konferencji prasowej w niebo wypuszczono także zielone balony.

Argumenty padały jak strzały. Ostre, precyzyjne i przemyślane. Były szybkie riposty, strategiczne pytania, odrzucone „ad vocem”, niespodziewane sięganie po ekspertów, aby odebrać tę możliwość przeciwnikom. Od początku widać było, że obie drużyny przyjechały na Uniwersytet Medyczny w Białymstoku znakomicie przygotowane. Uczniowie III LO im. Krzysztofa Kamila Baczyńskiego, którzy bronili tezy o zasadności zakazu palenia (strona propozycji) i ich adwersarze - uczniowie II LO im. Ks. Anny z Sapiehów Jabłonowskiej (strona opozycji, przeciwna tezie) doskonale znali zasady debaty oksfordzkiej, mieli przemyślaną strategię, by przekonać publiczność do swoich racji.

Dyskusja o zdrowiu, odpowiedzialności i granicach wolności

Debata oksfordzka rządzi się jasnymi zasadami. Strona propozycji broni postawionej tezy, w tym przypadku: „Palenie papierosów powinno być zakazane”. Strona opozycji próbuje tę tezę obalić. W drużynie propozycji znaleźli się uczniowie III LO: Maria Kamińska, Sergiusz Monach, Anna Maria Jasińska i Gracjan Zawadzki. W zespole opozycji uczniowie II LO: Kamil Poświątny, Leon Pilcicki, Maciej Goryszewski, i Michał Siedacz.

Nad przebiegiem dyskusji czuwał marszałek, który pilnował czasu i zasad debaty. W tej roli Nicolas Agnello, student IV roku kierunku lekarskiego, członek Samorządu Studentów UMB.

Zaproszenie do pełnienia roli ekspertów przyjęli: prof. Halina Car – farmakolog kliniczny, Wydział Nauk o Zdrowiu UMB; prof. Robert Mróz - pulmonolog z II Kliniki Chorób Płuc, Raka Płuca i Chorób Wewnętrznych USK/UMB; dr hab. Małgorzata Chlabicz - kardiolog i epidemiolog, Prodziekan ds. nauki i ewaluacji Wydziału Lekarskiego z Oddziałem Stomatologii i Oddziałem Nauczania w Języku Angielskim UMB; dr hab. Agnieszka Kułak-Bejda - specjalista psychiatrii i uzależnień z Kliniki Psychiatrii UMB; dr hab Bartosz Kuźniarz, prof. UwB - filozof, Dziekan Wydziału Filozofii i Kognitywistyki UwB; dr Łukasz Nazarko - ekonomistka z Wydziału Inżynierii Zarządzania Politechniki Białostockiej.

Wydarzenie otworzył Rektor UMB prof. Marcin Moniuszko, podkreślając, że Uniwersytet Medyczny w Białymstoku jest miejscem, w którym podobne dylematy nie są abstrakcją. To właśnie tu - na 18 kierunkach studiów - rozmawia się o zdrowiu, odpowiedzialności, granicach wolności, profilaktyce i konsekwencjach decyzji, które wpływają zarówno na jednostkę, jak i na całe społeczeństwo.

Pierwszy strzał: Gdzie kończy się wolność jednostki?

Strona propozycji zaczęła mocno. W centrum jej argumentacji znalazły się szkody społeczne, bierne palenie, koszty leczenia chorób odtytoniowych oraz odpowiedzialność państwa za zdrowie obywateli. Padły argumenty o 70 substancjach rakotwórczych w dymie papierosowym, obciążeniu systemu ochrony zdrowia i pytanie, czy państwo powinno akceptować powszechną dostępność produktu, o którym od kilkudziesięciu lat wiadomo jak bardzo szkodzi.

Propozycja przekonywała, że wolność jednostki kończy się tam, gdzie zaczyna się krzywda innych - szczególnie biernych palaczy, dzieci i osób chorujących wskutek kontaktu z dymem tytoniowym.

Czy wolnością jest uzależnienie, które często zaczyna się w wieku nastoletnim? Czy wolnością jest wdychanie dymu przez biernych palaczy? Czy nienarodzone dziecko ma wolność, gdy do jego organizmu dostaje się wiele toksyn przez palącą ciężarną? Odpowiedź jest jednoznaczna. Prawdziwa wolność kończy się tam, gdzie zaczyna się krzywda innego człowieka - grzmiał Gracjan Zawadzki, który odpowiadał w swoim zespole za mowę końcową, podsumowującą argumenty propozycji.

O pomoc w argumentacji uczniowie z III LO poprosili filozofa dr. Bartosza Kuźniarza, farmakolożkę prof. Halinę Car oraz pulmonologa prof. Roberta Mroza, którzy wsparli tezę debaty („palenie papierosów powinno być zakazane”) własnym doświadczeniem klinicznym, opowiedzieli historie pacjentów, ale także powołali się na WHO, wskazujące alarmujące dane dotyczące umieralności z powodu m.in. raka płuca.

Kontratak opozycji: zakazy to utopia

Opozycja nie próbowała przekonywać, że papierosy są dobre. Postawiła natomiast inne pytanie: Czy zakaz palenia rzeczywiście rozwiąże problem?.

Argumentacja przedstawicieli II LO opierała się na trzech filarach: ekonomicznym, społeczno-prawnym i dotyczącym wolności jednostki. Opozycja wskazywała na wpływy do budżetu państwa z akcyzy, ryzyko powstania szarej i czarnej strefy w przypadku zakazu oraz możliwy rozwój przestępczości - przemytu i nielegalnego handlu. Wskazywała przykład amerykańskiej prohibicji z lat 20. XX wieku.

Historia wielokrotnie pokazywała, że prohibicja prowadzi bardziej do chaosu niż do rozwiązywania problemu, a przyniosłoby szereg komplikacji społeczno-ekonomicznych. Państwo nie funkcjonuje w próżni, a nagłe usunięcie całej branży tytoniowej oznacza problemy dla finansów publicznych, rynku pracy i funkcjonowania wielu instytucji. Koszty takiej decyzji odczuliby wszyscy obywatele. Rolą Państwa nie powinny być zakazy, a edukowanie i próba ograniczenia szkód w inny sposób niż bezwzględne zakazy. Poza tym zakazany owoc zawsze smakuje lepiej - skonstatował Michał Siedacz z zespołu opozycji.

Opozycja o merytoryczne wsparcie swoich argumentów poprosiła ekonomistę dr. Łukasza Nazarko - ekonomistę oraz dr hab. Agnieszkę Kułak-Bejdę - specjalistę psychiatrii i uzależnień. Eksperci przytoczyli argumenty zgodne z linią drużyny. Wskazali, że rzeczywiście skutki ekonomiczne byłyby znaczące, a zakaz - z perspektywy psychologii uzależnień - mógłby nie przynieść pożądanych rezultatów.

I tu dyskusja wyraźnie nabrała tempa. Pytanie, odpowiedź, riposta, dane, kontrdane, przykłady ze świata, sięganie do zapisów Konstytucji RP. Obie strony pokazały, że potrafią nie tylko mówić, ale też reagować na bieżąco na pytania oponentów.

Eksperci: zdrowie, wolność, koszty i ludzkie dramaty

Po serii wystąpień uczniów głos zabrali eksperci. Niektórzy z nich przypomnieli, że za statystyką stoją konkretni ludzie i ich rodziny, często też dramaty. Prof. Robert Mróz, pulmonolog, Kierownik II Kliniki Chorób Płuc, Raka Płuca i Chorób Wewnętrznych USK/UMB: Nie tylko palacz i bierny palacz umiera. Kiedy palacz umiera, umierają także jego najbliżsi z rozpaczy. Sprowadzanie tej debaty do punktu ekonomicznego, do zysków z akcyzy, jest niewspółmierne wobec kosztów hospitalizacji i ludzkich dramatów. Dzisiaj musiałem powiedzieć ojcu dwójki dzieci, że wykorzystaliśmy wszystkie możliwości leczenia. Opozycja mówi, że przecież raka można wyleczyć, ale w praktyce dzieje się tak tylko w przypadku może połowy pacjentów.

W swoim podsumowaniu prof. Mróz mówił: Polska powinna wprowadzać programy redukcji szkód i dążyć do tego, by być krajem wolnym od dymu tytoniowego, bo to on na co dzień zabija nas i naszych bliskich.

Prof. Halina Car, farmakolog kliniczny i Prodziekan Wydziału Nauk o Zdrowiu UMB, zwróciła uwagę, że argument ekonomiczny nie może być traktowany jako ostateczny: Argumenty ekonomiczne nie są argumentami do przyjęcia, jeśli wydatki na choroby odtytoniowe przewyższają wpływy z akcyzy. Koszty terapii rosną, koszty leków rosną, a społeczeństwo nie bogaci się w takim tempie. To my wszyscy płacimy za system ochrony zdrowia. Wszyscy ponosimy koszty tak zwanej wolnej woli. Podkreślała również, że silne państwo to zdrowe państwo, a terapia antynikotynowa i leczenie uzależnienia powinny być istotnym elementem działań publicznych.

Dr hab. Małgorzata Chlabicz, kardiolog i epidemiolog, Prodziekan Wydziału Lekarskiego UMB, przypomniała, że palenie tytoniu pozostaje jednym z najważniejszych, a jednocześnie możliwych do wyeliminowania, czynników ryzyka chorób sercowo-naczyniowych. Mamy coraz lepsze terapie, a mimo to wciąż najczęściej umieramy z powodu właśnie chorób sercowo-naczyniowych. Palenie tytoniu jest jedną z najważniejszych przyczyn. Często odciągamy uwagę od papierosów, mówimy o środowisku, pyłach, zanieczyszczeniach, ale to właśnie palenie jest czynnikiem, który możemy wyeliminować.

Dodała także, że palenie bardzo często zaczyna się w wieku dziecięcym lub nastoletnim, dlatego trudno mówić wyłącznie o świadomej, „dorosłej” decyzji.

Dr hab. Agnieszka Kułak-Bejda, specjalistka psychiatrii i uzależnień z Kliniki Psychiatrii USK/UMB, zwróciła uwagę na społeczną akceptację palenia. Palenie papierosów wciąż jest zjawiskiem społecznie akceptowanym. To podejście powinny zmieniać wszystkie generacje. Mamy programy dotyczące uzależnień od alkoholu czy narkotyków, ale musimy pamiętać, że dostępne są także metody leczenia uzależnienia od papierosów.

Wątek filozoficzny dotyczył przede wszystkim granic wolności. Czy wolność wyboru pozostaje wolnością, jeśli jest napędzana uzależnieniem? Czy wolność palacza może ograniczać wolność osoby, która nie chce wdychać dymu? Takie wątpliwości wyrażał z kolei prof. Bartosz Kuźniarz z UwB. Jego zdaniem ekonomia nie powinna być ostatecznym argumentem.

Dr Łukasz Nazarko, ekonomista z PB wskazywał natomiast, że problem zakazu nie jest prosty. Jeśli państwo czegoś zakazuje, musi przewidzieć skutki: czarny rynek, przemyt, egzekwowanie prawa i koszty systemowe. Może żeby pogodzić obie strony dyskusji - a wbrew pozorom dałoby się to zrobić - należałoby podnieść cenę paczki papierosów do np. 120 zł, aby zrekompensować koszty leczenia. Cena działałaby też odstraszająco na potencjalnego konsumenta.

Szersza relacja z debaty na stronie Medyka Białostockiego