Rok akademicki 2026/2027

Plan zajęć

Ćwiczenie 1. (06.10.2026)  Osteologia

Ćwiczenie 2. (13.10.2026)  Połączenia kości

Ćwiczenie 3. (20.10.2026) Układ mięśniowy

Ćwiczenie 4. (27.10.2026) Ośrodkowy układ nerwowy

Ćwiczenie 5. (03.11.2026) Obwodowy układ nerwowy, autonomiczny; Narządy zmysłów

Ćwiczenie 6. (10.11.2026) Układ krążenia

Ćwiczenie 7. (17.11.2026) Układ naczyniowy i limfatyczny

Ćwiczenie 8. (24.11.2026) Układ oddechowy

Ćwiczenie 9. (01.12.2026) Układ pokarmowy

Ćwiczenie 10. (08.12.2026) Układ moczowo-płciowy i gruczoły dokrewne

Ćwiczenie 1. (06.10.2026) - Osteologia

1. Podstawowe pojęcia anatomiczne
2. Kręgosłup - ogólna budowa kręgu, różnice w budowie kręgów tworzących poszczególne odcinki kręgosłupa
3. Klatka piersiowa - ogólna charakterystyka kości tworzących klatkę piersiową: mostek, żebra, kręgi piersiowe
4. Kości obręczy i części wolnej kończyny górnej i kończyny dolnej- ogólna charakterystyka poszczególnych kości z uwzględnieniem powierzchni stawowych
5. Kości mózgoczaszki i twarzoczaszki - główne elementy budowy
6. Kości pneumatyczne - ogólna charakterystyka z uwzględnieniem zatok

Ćwiczenie 2. (13.10.2026) - Połączenia kości

1. Rodzaje połączeń: ścisłe (więzozrost, chrząstkozrost, kościozrost) i połączenia ruchome (stawy)
2. Stawy: elementy stałe i dodatkowe stawów
3. Rodzaje stawów
4. Połączenia występujące w obrębie kręgosłupa
5. Połączenia klatki piersiowej
6. Połączenia kości czaszki (więzozrosty: szwy, ciemiączka, chrząstkozrosty, kościozrosty)
7. Połączenia kości kończyny górnej ze szczególnym uwzględnieniem stawu ramiennego, stawu łokciowego, promieniowo-nadgarstkowego
8. Budowa miednicy i połączenia pomiędzy jej kośćmi
9. Połączenia kości kończyny dolnej ze szczególnym uwzględnieniem stawu biodrowego, stawu kolanowego, skokowego górnego

Ćwiczenie 3. (20.10.2026) - Układ mięśniowy

1.Mięśnie głowy
a) mimiczne – cechy charakterystyczne tych mięśni
b) żwaczowe – m. skroniowy i żwacz
2. Mięśnie szyi - grupa powierzchowna i głęboka
3. Mięśnie grzbietu
a) powierzchowne – m. czworoboczny i najszerszy grzbietu
b) głębokie – m. prostownik grzbietu
4. Mięśnie klatki piersiowej
a) powierzchowne – m. piersiowy większy i zębaty przedni
b) głębokie – mięśnie międzyżebrowe
c) przepona – budowa, otwory, czynność
5. Mięśnie kończyny górnej - czynność poszczególnych grup mięśniowych
a) mięśnie obręczy – m. naramienny
b) mięśnie ramienia – grupa przednia – m. dwugłowy ramienia, grupa tylna – m. trójgłowy ramienia
c) mięśnie przedramienia – grupa przednia – m. zginacz palców powierzchowny
i m. zginacz palców głęboki
grupa tylna – m. prostownik palców, grupa boczna – m. ramienno-promieniowy
d) mięśnie ręki – ogólnie czynność
6. Mięśnie brzucha
7. Miejsca zmniejszonego oporu ścian jamy brzusznej
8. Mięśnie kończyny dolnej
a) mięśnie obręczy – m. biodrowo- lędźwiowy i pośladkowy wielki
b) mięśnie uda – grupa przednia – m. czworogłowy uda,
grupa przyśrodkowa – m. przywodziciel wielki, grupa tylna – m. dwugłowy uda
c) mięśnie podudzia – grupa przednia, grupa boczna, grupa tylna - warstwa
powierzchowna – m. trójgłowy łydki i warstwa głęboka
d) mięśnie stopy

Ćwiczenie 4. (27.10.2026) - Ośrodkowy układ nerwowy

1. Mózgowie – ogólna budowa i podział.
2. Kresomózgowie:
a) płaty i ośrodki w nich się znajdujące
b) bruzdy – środkowa, boczna, ciemieniowo- potyliczna (co oddzielają).
3. Międzymózgowie:
a) podział – wzgórze, podwzgórze i nadwzgórze, ośrodki podkorowe międzymózgowia,
b) czynność podwzgórza – ogólnie.
4. Śródmózgowie: podział – konary mózgu, blaszka czworacza (wzgórki i ośrodki).
5. Tyłomózgowie wtórne: podział – most i móżdżek (budowa, rola).
6. Rdzeniomózgowie: rdzeń przedłużony – budowa zewnętrzna i wewnętrzna (jądra nerwów czaszkowych, ośrodek krążenia i oddychania).
7. Pień mózgu.
8. Rdzeń kręgowy (budowa zewnętrzna, wewnętrzna).
9. Drogi rzutowe - wstępujące i zstępujące.
10. Układ piramidowy i pozapiramidowy.
11. Opony mózgowia i rdzenia kręgowego.
12. Układ komorowy, krążenie płynu mózgowo-rdzeniowego.
13. Unaczynienie mózgowia:
a) tętnica szyjna wewnętrzna, układ kręgowo-podstawny
b) koło tętnicze mózgu, tętnica mózgu przednia, środkowa i tylna – co unaczyniają ogólnie.

Ćwiczenie 5. (03.11.2026) - Obwodowy układ nerwowy, autonomiczny. Narządy zmysłów.

1. Nerwy czaszkowe – I – XII ( nazwy i zakres unerwienia ogólnie)

2. Sploty nerwowe:

a) splot szyjny – z czego powstaje, gdzie leży, gałęzie długie (nerw przeponowy –

zakres unerwienia)

b) splot ramienny – z czego powstaje, gdzie leży, nerwy długie odchodzące od części

podobojczykowej splotu i zakres ich unerwienia

c) nerwy międzyżebrowe – z czego powstają, zakres ich unerwienia

d) splot lędźwiowy – z czego powstaje, gdzie leży, nerwy długie, zwłaszcza nerw

udowy i zasłonowy –  zakres unerwienia

e) splot krzyżowy – z czego powstaje, gdzie leży, nerwy długie - nerw kulszowy oraz

jego podział – nerw piszczelowy i strzałkowy wspólny (podział na nerw strzałkowy

powierzchowny i głęboki), ogólnie zakres unerwienia tych nerwów

3. Układ nerwowy autonomiczny:

a) podział

b) ośrodki układu współczulnego – budowa pnia współczulnego

c) ośrodki układu przywspółczulnego

d) czynność

4. Narząd wzroku:

a) budowa ścian gałki ocznej

b) zawartość gałki ocznej

c) narządy dodatkowe oka

d) proces widzenia

5. Narząd przedsionkowo-ślimakowy:

a) ucho zewnętrzne – jego elementy składowe i krótka charakterystyka

b) ucho środkowe – jego elementy składowe i krótka charakterystyka

c) ucho wewnętrzne – jego elementy składowe i krótka charakterystyka

d) lokalizacja ośrodka słuchu i równowagi

e) proces słyszenia

Ćwiczenie 6. (10.11.2026) - Układ krążenia

1. Położenie i budowa serca (przedsionki, komory, przegroda serca).
2. Zastawki serca (żylne i tętnicze) – czynność i budowa.
3. Budowa ścian serca – nasierdzie, śródsierdzie (elementy), wsierdzie.
4. Osierdzie – włókniste, surowicze, jama osierdzia.
5. Krążenie duże i małe – gdzie rozpoczyna i kończy.
6. Krew – osocze, składniki morfotyczne.

Ćwiczenie 7. (17.11.2026) - Układ naczyniowy i limfatyczny

1. Krążenie małe – gdzie i czym się rozpoczyna, gdzie i czym się kończy.
2. Krążenie duże – gdzie i czym się rozpoczyna, gdzie i czym się kończy.
3. Aorta – podział, położenie, gałęzie.
4. Naczynia tętnicze kończyny górnej – tętnica pachowa, ramienna, łokciowa i promieniowa (ogólnie ich zakres unaczynienia).
5. Naczynia tętnicze głowy i szyi – tętnica szyjna zewnętrzna i wewnętrzna (ogólnie zakres ich unaczynienia).
6. Naczynia tętnicze klatki piersiowej – ogólnie zakres ich unaczynienia.
7. Naczynia tętnicze jamy brzusznej – ścienne i trzewne (podział i zakres unaczynienia) oraz tętnica biodrowa wewnętrzna – zakres jej unaczynienia.
8. Naczynia tętnicze kończyny dolnej – tętnica biodrowa zewnętrzna, udowa, podkolanowa, piszczelowa przednia i tylna – zakres ich unaczynienia.
9. Żyła główna górna i dolna – gdzie i z czego powstają, skąd zbierają krew i dokąd uchodzą.
10. Żyły głębokie i powierzchowne (główne) kończyny górnej i dolnej – z czego powstają i dokąd uchodzą.
11. Układ limfatyczny – ogólna budowa i funkcja.

Ćwiczenie 8. (24.11.2026) - Układ oddechowy

1. Jama nosowa – podział, ogólna budowa.

2. Zatoki przynosowe – wymienić, podać gdzie uchodzą, jakie funkcje pełnią.

3. Gardło – podział.

4. Krtań.

a) położenie

b) chrząstki krtani i ich połączenia

c) podział jamy krtani

d) elementy tworzące głośnię i szparę głośni

5. Tchawica – części, budowa, położenie.

6. Oskrzela główne – budowa, położenie.

7. Płuca – budowa ogólna płuc (płaty, szczeliny) i korzeń płuca.

8. Podział drzewa oskrzelowego.

9. Opłucna, jama opłucnej i jej zachyłki.

10. Droga powietrza oddechowego.

Ćwiczenie 9. (01.12.2026) - Układ pokarmowy

1. Jama ustna – podział, ograniczenie.

2. Język.

3. Zęby.

4. Gruczoły jamy ustnej (ślinianki) – położenie, czynność.

5. Gardło.

6. Pierścień gardłowy limfatyczny.

7. Przełyk – położenie, czynność, zwężenia.

8. Żołądek – położenie, budowa, czynność.

9. Jelito cienkie – części, położenie, czynność.

10. Dwunastnica – podział, jakie przewody i gdzie uchodzą do dwunastnicy.

11. Jelito grube – części, położenie, czynność, cechy charakterystyczne okrężnicy.

12. Otrzewna i jama otrzewnej

Narządy jamy brzusznej.

1. Wątroba – położenie, budowa i czynność.

2. Unaczynienie wątroby.

3. Żyła wrotna.

4. Pęcherzyk żółciowy – budowa, położenie, czynność.

5. Trzustka – położenie, budowa, czynność.

6. Śledziona – położenie, budowa, czynność.

Ćwiczenie 10. (08.12.2026) - Układ moczowo-płciowy i gruczoły dokrewne

 1. Nerki – położenie, budowa zewnętrzna i wewnętrzna, czynność.

 2. Moczowód – części, przewężenia, przebieg moczowodu.

 3. Pęcherz moczowy – położenie, budowa, czynność, unerwienie.

 4. Cewka moczowa żeńska.

 5. Cewka moczowa męska.

 6. Jądro – położenie, budowa, czynność.

 7. Najądrze – położenie, czynność.

 8. Nasieniowód – części, przebieg.

 9. Pęcherzyki nasienne – położenie, czynność.

10. Gruczoł krokowy – budowa, położenie czynność.

11. Jajniki – położenie, budowa, czynność.

12. Jajowód – lokalizacja, budowa.

13. Macica – położenie, budowa.

14. Pochwa – położenie, budowa.

15. Przysadka mózgowa – budowa, położenie, czynność.

16. Szyszynka – położenie i czynność.

17. Gruczoł tarczowy – położenie, budowa i czynność.

18. Gruczoły przytarczyczne – położenie, czynność.

19. Nadnercza – położenie, budowa i czynność.