Aktualności

Serdecznie zapraszamy na nowy odcinek serii "UMB to My- opowiem Ci swoją historię", którego bohaterem jest pierwszy rektor Akademii Medycznej w Białymstoku- prof. Tadeusz Kielanowski.

Prof. dr hab. Tadeusz Michał Kielanowski to organizator i pierwszy rektor Akademii Medycznej w Białymstoku – dzisiejszego Uniwersytetu Medycznego. W dziejach Uczelni i medycyny zapisał się jako doskonały organizator, błyskotliwy dydaktyk i rozumiejący pacjentów lekarz.

Prof. T. Kielanowski urodził się 12 września 1905 roku we Lwowie w rodzinie lekarza Bolesława Pobóg Kielanowskiego i Marii z Lityńskich. Naukę rozpoczął w znanej lwowskiej szkole Braci Szkolnych, austriackich księży, a w czasie I wojny światowej kontynuował w Grazu w Austrii. W roku 1921 zaproponowano mu przyjęcie stypendium rządu francuskiego. Uczył się w Lycée Henri Poincore w Nancy gdzie w 1923 roku zdał maturę w języku francuskim. W Paryżu rozpoczął też studia na Wydziale Prawa i równocześnie w Szkole Nauk Politycznych przygotowując się do kariery dyplomatycznej. Po dwóch latach porzucił studia paryskie i powrócił do Lwowa. Gdzie w 1925 roku rozpoczął studia na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jana Kazimierza. Uniwersytet ukończył w 1931 roku uzyskując stopień doktora wszechnauk lekarskich. Po dyplomie odbył półroczny, bezpłatny staż na oddziale chorób wewnętrznych u prof. Witołda Ziembickiego z przydziałem na salę gruźliczą. Następnie rozpoczął pracę w Zakładzie Anatomii Patologicznej UJK pod kierownictwem prof. Witolda Nowickiego. W latach 1935-1936 odbył staże naukowe w Niemczech, Francji (Oddział Gruźliczy Instytutu Pasteura) i w Anglii. Od 1937 do 1939 roku pracował jako asystent Oddziału Gruźliczego II Kliniki Chorób Wewnętrznych we Lwowie. Jednocześnie kierował domem posanatoryjnym dla studentów chorych na gruźlicę, tzw. Domem „C”. Była to pomysł nowatorski, wzór wykorzystany do organizowania podobnych domów w innych krajach Europy. W czasie okupacji sowieckiej i niemieckiej, aż do 1944 roku pracował we Lwowie w Klinice Państwowego Instytutu Medycznego tzw. Medinstytutu, potem w Klinice Miejskiej, a także w poradni dla chorych na gruźlicę. Należał do Związku Walki Zbrojnej, a potem do AK (ps. „Kołek” ew. „Profesor). Zajmował się tajnym szkoleniem pielęgniarek zaś jego prywatny gabinet lekarski stanowił punkt przerzutowy środków opatrunkowych dla partyzantów. Dodatkowo organizował tajne koncerty muzyki poważnej, w których czynnie uczestniczył grając na skrzypcach. We wrześniu 1944 roku został zmobilizowany do Wojska Polskiego i oddelegowany do Lublina jako szef służby medycznej frontowego garnizonu ewakuacyjnego. Tam włączył się do organizowania uniwersytetu i szkolnictwa medycznego. Został powołany na kierownika Katedry Anatomii Patologicznej i Patologii utworzonego Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej. W 1945 roku uzyskał stopień docenta, a następnie tytuł profesora nadzwyczajnego patologii ogólnej i doświadczalnej. W latach 1946-1948 pełnił funkcję dziekana Wydziału Lekarskiego UMCS, a następnie został powołany na stanowisko rektora UMCS.

W dniu 31.12.1949 roku otrzymał od Ministra Zdrowia dr T. Michejdy nominację na rektora Akademii Lekarskiej w Białymstoku. Budowę białostockiej uczelni rozpoczął od podstaw w bardzo trudnych, powojennych warunkach. Funkcję rektora Akademii Medycznej w Białymstoku sprawował do końca sierpnia 1955 roku doprowadzając do wydania pierwszych dyplomów lekarskich. Od 1950 do 1956 roku był również kierownikiem Katedry i Kliniki Ftyzjologii AMB. Następnie przeniósł się do Akademii Medycznej w Gdańsku gdzie objął kierownictwo Katedry Ftyzjatrii.

Dużą część Jego osobowości zajmowały zainteresowania humanistyczne: filozoficzne, literackie, muzyczne i artystyczne. Cenił dobrą literaturę, muzykę poważną, w której również sam osobiście się realizował. Miał na swoim koncie także próby malarskie – tworząc abstrakcyjne akwarele. Ogromną rolę odgrywała w jego życiu pozazawodowym turystyka górska. Swoje doświadczenie w tym zakresie zdobywał w Tatrach, Alpach i Dolomitach. Był pasjonatem motoryzacji i szybownictwa. Nieodłącznymi towarzyszami Profesora od okresu białostockiego były psy, z którymi miał doskonały kontakt.

Za wszechstronną działalność otrzymał wiele nagród i odznaczeń. Najwyżej cenił nagrodę I stopnia im. J. Śniadeckiego PAN za prace z zakresu filozofii medycyny oraz nagrodę im. Batel-Rouvier francuskiej Académie Nationale de Médécin za osiągnięcia w dziedzinie ftyzjatrii. Pod koniec życia Polska Akademia Medycyny odznaczyła go złotym medalem Medicus Magnus za wybitne zasługi dla rozwoju i humanizacji medycyny. W 1965 roku Akademia Medyczna w Białymstoku uhonorowała Go tytułem doktora honoris causa. W 2006 roku na wniosek Rektora AMB prof. Jana Górskiego, Rada Miejska Białegostoku uchwałą nr LV/663/06 z dn. 27 marca 2006 roku nadała nazwę „Bulwar Tadeusza Kielanowskiego” głównej alei ogrodowej w Parku Branickich.

Prof. T. Kielanowski zmarł 6 maja 1992 roku w Gdyni. Został pochowany na cmentarzu Srebrzysko w Gdańsku.

Zapraszamy do zapoznania się z innymi produkcjami serii "UMB to My- opowiem Ci swoją historię".

DOFINANSOWANO ZE ŚRODKÓW BUDŻETU PAŃSTWA
PROGRAM SPOŁECZNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ NAUKI - POPULARYZACJA NAUKI I PROMOCJA SPORTU MINISTRA EDUKACJI I NAUKI

UMB to My – Opowiem Ci swoją historię

DOFINANSOWANIE
67 900 zł
CAŁKOWITA WARTOŚĆ
75 500 zł