• 11.02.2016 Zakład Fizjologii i Patofizjologii Doświadczalnej

    Ćwiczenie 12

    PATOFIZJOLOGIA NEREK.

    1. Podstawowe informacje z anatomii i fizjologii dotyczące układu wydalniczego:

    a) budowa i funkcja nerek

    b) budowa nefronu i procesy zachodzące w jego poszczególnych częściach

    c) budowa aparatu przykłębuszkowego oraz fizjologia układu renina-angiotensyna-aldosteron

    d) hormony wpływające na funkcję nerki

    2. Parametry oceniające funkcję nerki:

    a) nerkowy przepływ krwi (RBF) i osocza (RPF)

    b) współczynnik przesączania kłębuszkowego (GFR) i sposoby jego oceny (klirens inuliny, klirens kreatyniny)

    c) pozabiałkowe związki azotowe we krwi (w tym stężenie kreatyniny i mocznika we krwi) oraz definicja i przyczyny azotemii

    d) próg nerkowy glukozy

    e) główne parametry moczu

    3. Wybrane zaburzenia parametrów moczu:

    a) białkomocz (proteinuria) – definicja, przyczyny białkomoczu przednerkowego, nerkowego i zanerkowego, skutki bialkomoczu

    b) glukozuria, ketonuria, hematuria – definicja i przyczyny

    c) anuria/oliguria/poliuria – definicja i przyczyny

    4. Kliniczne manifestacje chorób nerek:

    a) zespół nefrytyczny – przyczyny i skutki

    b) zespół nefrotyczny (nerczycowy) – przyczyny i skutki

    5. Uszkodzenia kłębuszków nerkowych (glomerulopatie):

    a) kłębuszkowe zapalenie nerek (KZN) – definicja, klasyfikacja, przyczyny, patogeneza, objawy/powikłania

    b) glomerulopatie niezapalne – definicja, przyczyny

    6. Choroby kanalików nerkowych (tubulopatie) i śródmiąższu nerek:

    a) ostra martwica kanalików nerkowych (ATN) – definicja, przyczyny, patogeneza, objawy/powikłania

    b) cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek – definicja, przyczyny

    7. Ostra niewydolność nerek (ONN):

    - definicja ostrej niewydolności nerek (ONN) i ostrego uszkodzenia nerek (AKI)

    - przyczyny i patogeneza ONN przednerkowej, nerkowej i zanerkowej

    - etapy

    - objawy/powikłania

    8. Przewlekła niewydolność nerek (PNN):

    - definicja przewlekłej niewydolność nerek (PNN) i przewlekłej choroby nerek (PChN)

    - przyczyny

    - patogeneza

    - stadia (kategorie) PChN; w tym: mocznica (uremia) – definicja, rodzaje toksyn mocznicowych i ich właściwości, skutki mocznicy

    - objawy/powikłania (w tym patogeneza obrzęków i osteodystrofii nerkowej w PNN)

    9. Kamica nerkowa:

    - definicja

    - rodzaje kamieni nerkowych

    - czynniki sprzyjające wytrącaniu się kamieni nerkowych

    - objawy/powikłania kamicy nerkowej

    10. Rola nerek w patogenezie nadciśnienia tętniczego (powtórzenie wiadomości z ćw. 7):

    - rola nerek w regulacji ciśnienia tętniczego krwi

    - rola nerek w patogenezie nadciśnienia pierwotnego

    - rola nerek w patogenezie nadciśnienia wtórnego (przyczyny nadciśnienia przednerkowego, nerkowego i zanerkowego; patogeneza nadciśnienia naczyniowo-nerkowego)

     

    PATOFIZJOLOGIA GOSPODARKI WODNO-ELEKTROLITOWEJ I KWASOWO-ZASADOWEJ.

    1. Przypomnienie wiadomości z zakresu regulacji równowagi kwasowo-zasadowej i wodno-elektrolitowej:

    a) przestrzenie wodne organizmu

    b) ogólny skład elektrolitowy poszczególnych przestrzeni wodnych organizmu

    c) hormony regulujące gospodarkę wodno-elektrolitową (układ RAA, wazopresyna, peptydy natriuretyczne)

    d) pojęcia: izoosmia, izotonia, izojonia, izohydria, izowolemia

    e) mechanizmy służące utrzymaniu stałego pH krwi (bufory chemiczne, wentylacja płucna, mechanizmy nerkowe)

    f) równanie Hendersona-Hasselbalcha

    g) prawidłowe wartości wybranych parametrów diagnostycznych krwi (pH, pCO2, pO2, HCO3-, stężenia sodu, potasu, wapnia, magnezu, chlorków)

    2. Zmiany przestrzeni wodnych organizmu:

    a) odwodnienie hipotoniczne, izotoniczne, hipertoniczne – mechanizm, przyczyny

    b) przewodnienie hipotoniczne, izotoniczne, hipertoniczne – mechanizm, przyczyny

    c) ogólne konsekwencje przewodnienia i odwodnienia

    3. Obrzęki:

    a) definicja i ogólne patomechanizmy powstawania obrzęków

    b) patogeneza obrzęków różnego pochodzenia: obrzęki w niewydolności serca, nerek, wątroby, obrzęki związane z chorobami endokrynnymi, obrzęki miejscowe (zapalne, limfatyczne, żylne), obrzęki mózgu

    4. Zaburzenia elektrolitowe:

    - sód: hipo- i hiperanatremia – przyczyny i skutki

    - potas: hipo- i hiperkaliemia – przyczyny i skutki

    - wapń: hipo- i hipekalcemia – przyczyny i skutki [powtórzenie z ćw. 3]

    - magnez: hipo- i hipermagnezemia – przyczyny i skutki

    - chlor: hipo- i hiperchloremia – przyczyny i skutki

    5. Zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej:

    a) kwasica (acydoza) – definicja, rodzaje (oddechowa i metaboliczna) i przyczyny

    b) zasadowica (alkaloza)  – definicja,  rodzaje (oddechowa i metaboliczna) i przyczyny

    c) kompensacja zaburzeń równowagi gospodarki kwasowo-zasadowej

    d) konsekwencje ogólnoustrojowe kwasicy i zasadowicy

     

    CZĘŚĆ PRAKTYCZNA

    Analiza i omówienie przypadków klinicznych dotyczących nerek i gospodarki wodno-elektrolitowej i kwasowo-zasadowej.

    Interpretacja wyników badania ogólnego moczu i gazometrii krwi tętniczej.